Hành động tập thể

Trước thực trạng tham nhũng lan rộng và ăn sâu bén rễ, ảnh hưởng đến toàn xã hội nói chung cũng như các chính phủ, các cơ quan mua sắm của họ và khu vực tư nhân ở mức độ tương đương, các nỗ lực riêng lẻ rất khó có thể đủ để tạo ra những thay đổi đáng kể về đạo đức và nâng cao tính minh bạch của các quy trình kinh doanh.

Vì vậy, Hành động tập thể đóng vai trò then chốt bởi nó cho phép đấu tranh chống tham nhũng một cách đồng bộ với sự tham gia của nhiều nhóm lợi ích cùng phối hợp và xây dựng liên minh chống tham nhũng, để vấn đề có thể được tiếp cận và giải quyết bởi nhiều bên liên quan.

Những lợi ích của Hành động tập thể:

• Hành động tập thể đòi hỏi sự hợp tác từ các bên tham gia trong lĩnh vực chính trị, kinh doanh và toàn xã hội.
• Mục tiêu cuối cùng là tạo lập các điều kiện thị trường công bằng và bình đẳng – một “sân chơi bình đẳng” - cho tất cả các chủ thể tham gia thị trường, đồng thời loại bỏ rủi ro tham nhũng đối với tất cả các bên liên quan.
• Hành động tập thể góp phần thiết lập các điều kiện cho cạnh tranh lành mạnh tại các quốc gia và lĩnh vực có rủi ro cao
• Hành động tập thể thúc đẩy đổi mới khi các nhà thầu được lựa chọn hoàn toàn dựa trên giá cả, chất lượng và năng lực đổi mới.
• Việc tuân thủ luật chống độc quyền khi hợp tác với các doanh nghiệp khác sẽ được bảo đảm bởi một bên giám sát trung lập (ví dụ như một tổ chức phi chính phủ (NGO)).
• Hành động tập thể khi cần thiết có thể khắc phục những khoảng trống trong hệ thống pháp luật hoặc thay thế hay bổ sung cho các quy định pháp luật địa phương còn chưa đầy đủ.

Tại Siemens, Hành động tập thể là một giải pháp chiến lược trọng yếu trong cuộc chiến chống tham nhũng và được tích hợp trong Bộ quy tắc ứng xử kinh doanh của Siemens: "Rất nhiều thị trường mà chúng tôi hoạt động đặt ra những thách thức đáng kể về tuân thủ. Một giải pháp chiến lược quan trọng để ứng phó với những thách thức này là Hành động tập thể. Cùng với khu vực công và khu vực tư, chúng tôi thiết lập các thỏa thuận liêm chính và tuân thủ với các đối tác trong hợp tác kinh doanh và ủng hộ các cam kết mang tính ràng buộc. Thông qua những nỗ lực chung này, bao gồm Sáng kiến liêm chính của Siemens, chúng tôi hướng tới việc tạo ra các điều kiện thị trường công bằng, bình đẳng và minh bạch cho tất cả các bên tham gia."

Các sáng kiến theo từng dự án: Thỏa ước liêm chính

Thỏa ước liêm chính bảo đảm việc trao thầu trong các hợp đồng khu vực công không có tham nhũng. Các thỏa ước này được tổ chức phi chính phủ “Transparency International” xây dựng nhằm bảo đảm tính minh bạch trong quá trình trao thầu và loại trừ hành vi hối lộ trong việc trao các hợp đồng khu vực công.

Sau khi có thư mời thầu từ phía khách hàng khu vực công, các công ty tham gia đấu thầu ký kết các hợp đồng có tính ràng buộc pháp lý và cam kết hành xử liêm chính từ khi bắt đầu quá trình đấu thầu cho đến khi kết thúc dự án. Nếu vi phạm hợp đồng, các biện pháp xử phạt sẽ được áp dụng, có thể nghiêm trọng đến mức loại công ty khỏi các đợt mời thầu tiếp theo. Một bên giám sát độc lập sẽ theo dõi quá trình trao thầu và việc tuân thủ Thỏa ước liêm chính. Thỏa ước liêm chính bảo đảm nhà thầu được lựa chọn dựa trên các tiêu chí công bằng và đóng vai trò như một công cụ bảo vệ tính liêm chính của dự án cho tất cả các bên liên quan. Nội dung này phần lớn được triển khai thông qua các hoạt động trong khuôn khổ Sáng kiến liêm chính của Siemens.

Các sáng kiến theo từng dự án: Thỏa ước tuân thủ

Thỏa ước tuân thủ theo từng dự án là các thỏa thuận được thiết lập bởi tất cả các bên liên quan nhằm bảo đảm một dự án cụ thể tuân thủ các yêu cầu pháp lý, quy định, tổ chức và đặc thù ngành trong suốt vòng đời của dự án.

Việc chính thức cam kết tuân thủ các luật và quy định hiện hành thể hiện rằng tuân thủ là một nội dung có tầm quan trọng cao nhất đối với dự án.

Các thỏa thuận này cung cấp một khuôn khổ tuân thủ chung để tham chiếu trong quá trình triển khai dự án, thường bao gồm các quy định về chống tham nhũng, chống rửa tiền và chống độc quyền, các nội dung về phòng tránh xung đột lợi ích và có thể bao gồm cam kết đào tạo định kỳ cho nhân viên liên quan về tuân thủ.

Các Thỏa ước tuân thủ như vậy có ý nghĩa quan trọng trong việc giảm thiểu rủi ro, tăng cường tính minh bạch và trách nhiệm giải trình, đồng thời thể hiện cam kết đối với hoạt động kinh doanh minh bạch.

Các sáng kiến trên toàn ngành

Các công ty trong cùng một ngành tập hợp lại để xây dựng bộ quy tắc đạo đức hoặc bộ quy tắc ứng xử. Các bộ quy tắc này có thể tồn tại dưới nhiều hình thức khác nhau, từ các nguyên tắc định hướng đến các thỏa thuận có tính ràng buộc pháp lý như các Thỏa ước tuân thủ theo ngành. Trong trường hợp sau, các công ty vi phạm quy tắc chống tham nhũng sẽ bị áp dụng chế tài.

Tuy nhiên, các bộ quy tắc dựa trên nguyên tắc cũng có hiệu quả cao, vì cam kết công khai về chống tham nhũng và minh bạch tạo ra áp lực lớn hơn đối với các công ty tham gia trong việc không vi phạm thỏa thuận. Loại Hành động tập thể này đặc biệt phù hợp với các thị trường do một số ít doanh nghiệp chi phối.

Sự ủng hộ kiên định của lãnh đạo cấp cao trong các công ty liên quan là yếu tố then chốt quyết định thành công của sáng kiến. Để tránh vi phạm luật chống độc quyền, cần thiết phải có sự tham gia của một bên giám sát độc lập bên ngoài.

Các sáng kiến dài hạn

Các sáng kiến dài hạn đặc biệt hiệu quả tại các quốc gia được đánh giá là có nguy cơ tham nhũng cao, vì chúng tạo nền tảng cho việc hình thành văn hóa chống tham nhũng. Sự hợp tác giữa chính phủ, doanh nghiệp và toàn xã hội trong cuộc chiến chống tham nhũng góp phần nâng cao nhận thức của các nhà hoạch định chính sách và công chúng. Việc nhận thức rằng hối lộ và hành vi tham nhũng gây tổn hại đến toàn bộ nền kinh tế của một quốc gia mang lại lợi ích lâu dài cho tất cả các bên liên quan.

Các sáng kiến dài hạn đặt ra những điều kiện nền tảng để các Thỏa ước liêm chính theo từng dự án cũng như các Thỏa ước tuân thủ theo từng dự án hoặc theo ngành được triển khai thành công và được chấp nhận rộng rãi. Thành công của các sáng kiến này góp phần hướng tới một thế giới không còn tham nhũng và giúp định hướng việc đầu tư hàng triệu đô la và các nguồn lực khác đến đúng mục tiêu đã đề ra.

Sáng kiến liêm chính của Siemens: Đưa Hành động tập thể vào thực tiễn

Tham nhũng làm bào mòn nền tảng của xã hội, gây tác động tiêu cực đến hành tinh và kìm hãm năng lực cạnh tranh cũng như tăng trưởng.

Kể từ năm 2009, chúng tôi nỗ lực tạo dựng một sân chơi bình đẳng cho doanh nghiệp trên toàn cầu thông qua Sáng kiến liêm chính của Siemens bằng cách hỗ trợ cuộc chiến chống gian lận và tham nhũng tại các thị trường mà chúng tôi hoạt động. Sáng kiến của chúng tôi góp phần củng cố các khuôn khổ chính sách và pháp lý, đồng thời hỗ trợ các chính phủ và tổ chức thông qua việc xây dựng niềm tin và thúc đẩy tư duy đạo đức cho các nhà lãnh đạo hiện tại và tương lai.

Thành lập năm 2009 sau một thỏa thuận dàn xếp toàn diện giữa Nhóm Ngân hàng Thế giới và Siemens, mục tiêu chính của Sáng kiến liêm chính của Siemens là tạo ra các điều kiện thị trường công bằng cho tất cả các bên tham gia thị trường bằng cách hỗ trợ các dự án Hành động tập thể và các dự án Giáo dục và Đào tạo với nguồn tài trợ 100 triệu đô la Mỹ trong vòng 15 năm.

Khoản tài trợ này được bổ sung vào năm 2013 thông qua một thỏa thuận dàn xếp riêng với Ngân hàng Đầu tư châu Âu (EIB) với giá trị 13,64 triệu euro trong vòng 5 năm.

Tính đến tháng 6 năm 2024, toàn bộ số tiền từ cả hai thỏa thuận dàn xếp đã được cam kết cho 85 dự án tại hơn 50 quốc gia qua ba vòng tài trợ và chương trình Golden Stretch, và toàn bộ nguồn vốn đã được giải ngân cho các đối tác dự án theo đúng các thỏa thuận tài trợ đã ký kết nhằm thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ chi trả theo các thỏa thuận dàn xếp.